Twente wapent zich voor de toekomst. Beeldbewerking Lars Smook
In deze periode hoef je bij ondernemers niet aan te komen met de vraag hoe de samenstelling van hun personeel er over een paar jaar uitziet, weet dr. Frans Coenen (48). "Dan zeggen ze: 'Ik heb nu wel andere dingen aan m'n hoofd'. Ze zijn blij dat ze de mensen aan het werk kunnen houden'', constateert de senior-onderzoeker van CSTM, het onderzoekscentrum van de Universiteit Twente (UT) voor duurzaamheidsvraagstukken. "Begrijpelijk.
Maar de crisis doet niks af aan de trend. In de toekomst zal Twente substantieel meer hoger opgeleiden nodig hebben, terwijl het aanbod overal flink zal afnemen." Niet verwonderlijk dat het project 'Demografische veranderingen, hoger opgeleiden en arbeidsmarkt' in de eerste plaats gericht is op de bewustwording van problemen die zeker komen. En sneller dan menigeen aanneemt, verzekert Coenen. De bevolkingsgroei stopt weliswaar in 2020, maar al in 2010 is er sprake van een krimp van de beroepsbevolking. "Dan hebben we het over de categorie tussen 16 en 65 jaar", zegt Coenen, die aangeeft dat de vraag naar hoger opgeleiden mede bepaald wordt door de ambitie van een stad of streek. Die is in Twente flink opgeschroefd. "We realiseren hier een kennispark. Dat moet 10.000 banen opleveren. Maar waar haal je die mensen vandaan?" De boodschap is dat Twente tijdig actie onderneemt. "Net als andere regio's kunnen we de strijd met de Randstad niet winnen. Hoger opgeleiden kiezen eerder voor de Randstad of steden in het buitenland. Amsterdam, Londen en Parijs spreken nu eenmaal meer aan dan Enschede. We kunnen hier een prachtig muziekcentrum neerzetten, maar we kunnen natuurlijk niet concurreren met Amsterdam." Bovendien gaan multinationals in het westen heel ver bij het aantrekken van hoger opgeleiden. "Vóór de crisis hielden in het westen bedrijven sollicitatiegesprekken in showrooms. Dan konden academici direct een leaseauto uitzoeken. Die tijd komt weer terug."Meegaan in zo'n race vindt Coenen niet slim. "Twente moet er een eigen antwoord op vinden. Bijvoorbeeld door samen te werken, helemaal in de trant van de Twentse traditie van noaberschap. Bedrijven kunnen samen opleidingsprogramma's op poten zetten, waarbij ook onderwijsinstituten een belangrijke rol kunnen spelen. Dat zie je nu gelukkig al langzaam van de grond komen. Als we het over een tekort aan hoger opgeleiden hebben, hebben we het overigens niet altijd over hbo'ers en academici. Het kan ook om specialisten op mbo niveau gaan. Die kunnen door scholing naar een hoger niveau worden getild. Dat zie je bij sommige bedrijven al gebeuren. De afvalverwerker Twence zocht tevergeefs naar een aantal teamleiders op hbo-niveau en is vervolgens zelf mbo'ers gaan opleiden. Bij het ROC van Twente is de opleiding procestechnologie weer terug, op initiatief van een paar bedrijven."
Twente moet voorts meer actie ondernemen om studenten aan deze regio te binden. "Daarvoor lopen al allerlei projecten om de mogelijkheden van bedrijven hier meer onder de aandacht te brengen. Bijvoorbeeld door prima stagemogelijkheden en bedrijfsborrels voor studenten, waarbij ze tegelijk een keer in de keuken kunnen kijken van een onderneming", aldus Coenen, die vaststelt dat bedrijven vaak te snel afstand doen van vijfenvijftigplussers. "Die hebben dan weliswaar niet altijd een hogere opleiding achter de rug, maar wel veel ervaring en kennis. Door een ander personeelsbeleid kun je ouderen langer voor je bedrijf behouden. Bijvoorbeeld door extra aandacht voor gezondheidsprojecten en door de mogelijkheid te geven minder te werken. Op de UT en Saxion zijn we daar al wel mee bezig, maar in het bedrijfsleven in Twente nog nauwelijks. Maar mensen die je hebt, zul je zeker in de naaste toekomst zo lang mogelijk moeten proberen vast te houden."
Sorteer reacties
