De Amsterdamse effectenbeurs. Foto; ANP
Zelfs mensen die zich niet voor aandelen interesseren moet het opgevallen zijn dat het de laatste maanden goed gaat op de beurs. Een stijging van 45 procent terwijl we middenin een recessie zitten? Dat klinkt zo mooi dat je het idee krijgt erbij te moeten zijn.
Het afgelopen jaar aandelen verkopen was misschien geen slecht idee, maar na
het dieptepunt begint de kooplust weer te kriebelen. Is het al veilig genoeg
om te kopen? Ik geef drie redenen waarom u beter niet kunt instappen op dit
moment. Het is verstandig de kooplust nog een paar maanden te bedwingen.
Reden 1: De markt is zo snel gestegen sinds maart dat een correctie
voor de hand ligt. In jargon heet dit ‘overbought’ of overgekocht. De
ervaring leert dat na zo’n snelle stijging de koersen weer zuidwaarts gaan,
of op zijn best zijwaarts blijven bewegen, voor de stijging verder gaat. U
gelooft niet in technische analyse of market timing? Lees dan verder.
Reden 2: Op de omslag van Elsevier prijkte afgelopen week met grote
letters ‘terug naar de beurs?’. Zo’n omslag is een aanleiding om juist
aandelen te verkopen. Aanbevelingen van populaire tijdschriften vormen al
sinds jaar en dag een betrouwbare contra-indicator. Als iedereen begint door
te krijgen dat er een hausse is, of nu gaat om goud, internetaandelen of
tulpen, nadert deze zijn hoogtepunt. Dat hoeft niet een totale ineenstorting
te betekenen, maar wel een tijdelijke daling. Een beroemd voorbeeld van het
gebruik van een contra-indicator is het verhaal van Rockefeller en zijn
schoenpoetser. In 1929 liet de Amerikaanse oliemagnaat Rockefeller op straat
zijn schoenen poetsen. Tot zijn verbazing kreeg hij een aandelentip van de
schoenpoetser. Hij concludeerde dat de aandelenmarkt overspannen moest zijn
en verkocht al zijn aandelen. Ik weet niet of hij op dat moment al de
rijkste man van Amerika was, maar een paar jaar later was hij het zeker.
Reden 3: We naderen de gevaarlijkste maand van het jaar. Als u houdt
van harde bewijzen zal dit argument u beter bevallen dan de vorige, ook al
geeft het alleen kansverwachtingen. Statistische gegevens over het verloop
van beurskoersen tonen aan dat de koerswinsten niet evenredig verdeeld zijn
over het jaar. Op grond van de theorie van efficiënte markten zou je dat
verwachten, maar het is niet zo, op geen enkele aandelenmarkt die ooit
onderzocht is.
Ik geef wat cijfers over Nederlandse beurskoersen over de afgelopen 25 jaar.
Gemiddeld werd een rendement gehaald van 8,1% per jaar. Dat is 0,68% per
maand. Maar in de maanden maart, april en december is het rendement veel
hoger: respectievelijk 1,8, 1,9 en 2,5%. De minst lucratieve maand is
september, met een gemiddeld rendement van -2,7%. Het is de enige negatieve
maand. In de maanden juli, augustus en oktober worden kleine rendementen
geboekt. Wie als vaste beleggingsstrategie zijn aandelen jaarlijks zou
verkopen op 1 juli, om weer in te stappen op 1 november, zou zich daarmee
een gemiddeld verlies van 2,2% per jaar besparen, en over de afgelopen 25
jaar een jaarlijks rendement van 10,3% hebben behaald. Bovendien zou deze
belegger zich de voornaamste krachs uit die periode hebben bespaard, wat
prettig is voor de gemoedsrust. Van de 15 dalingen van meer dan 10% zouden
er 9 zijn vermeden.
Als de genoemde strategie zo voordelig is, waarom gebruikt niet iedereen hem
dan? Het idee bestaat al lang, getuige het vaak geciteerde rijmpje ‘Sell in
May and go away, but remember, be back in September’. Er zijn wat
verschuivingen in de loop der tijd, maar de zomer is altijd een slappe
periode geweest. Ben Jacobsen toont in zijn boek Voorspelbaarheid van
beurskoersen aan dat dit al sinds de negentiende eeuw het geval is. Waarom
maken de volgens sommige economen zo rationele beleggers hier geen gebruik
van, net zolang tot de verschillen tussen maanden verdwijnen? Omdat
rationele beleggers in de werkelijkheid niet in groten getale rondlopen. Dit
is in de gedragsmatige financiële theorie al decennia bekend. Het volgen van
de strategie levert ook wat werk op, en extra kosten.
Dr. Sybe Terwee MFP is financieel planner en als pensioenspecialist
verbonden aan de afdeling fiscale en juridische zaken van Pensioendesk
Nederland B.V., een keten van pensioenadvieskantoren.
Noot: Dit artikel is geschreven op 13 augustus bij een stand van de AEX van 290. De aangegeven rendementspercentages zijn berekend op basis van getallen van het CBS.
Disclaimer: het is mogelijk dat de auteur posities heeft in aandelen of aandelenfondsen, en dat hij (delen van) deze posities rond het tijdstip van schrijven heeft verkocht.
