Ik kijk graag naar Gordon Ramsay op TV, waar hij restaurants onder handen neemt die niet goed lopen. Het is verhelderend om te zien waar het stuk loopt in veel gevallen. Ergens in de combinatie tussen goed ondernemerschap en de kwaliteit klopt het vaak niet.
Klanten blijven weg, waardoor koks ongeïnteresseerd raken, en omgekeerd. Een
gebrek aan gerichte inzet, vaak door het ontbreken van een helder doel: wat
willen we eigenlijk zijn en voor wie doen we dat ?
Twee weken
geleden luisterde ik naar een verhaal van een andere goeroe, Shaker Zahra,
een specialist die in de VS werkt aan ondernemerschap en innovatie, en als
professor een deelaanstelling heeft aan de Universiteit Twente (UT). Hij
sprak op de High Tech Small Firms conferentie van Nikos, het
ondernemerschaps-instituut van de UT. Hij vatte het in twee woorden samen:
kwaliteit en ondernemerschap. Als je iets verrekte goed doet, dan heb je een
kans. Maar het wordt pas een succes als je het ook ondernemend aanpakt:
kansen herkennen, grijpen, risico's nemen. Kortom: er uithalen wat er in
zit. De combinatie van kwaliteit en ondernemerschap is de basis voor succes
op veel gebieden. Niet alleen in restaurants, ook in bedrijven, wetenschap,
onderwijs, bestuur, etc..
Innovatie is voor ons in de westerse
wereld een kernelement in onze economie. We moeten diensten en producten
genereren met een hoge toegevoegde waarde: gebaseerd op vernieuwing en
kennis. Daar zit voor ons het houvast in een snel ontwikkelende wereld waar
arbeid overal te krijgen is. Je ziet dat terug in het beleid in vrijwel alle
westerse landen. De VS hebben laten zien hoe groot de rol is die
kennisinstellingen daarin spelen.
Veel onderzoek toont aan dat het
innovatieve MKB de belangrijkste motor is achter innovatie en dat deze
vooral bloeit rondom kennisinstellingen die open staan voor samenwerking.
Ook in Europa zie je die beweging op gang komen, waarbij het Verenigd
Koninkrijk, de Scandinavische landen en de Benelux het goed doen.
Hoe staat Twente hierin? Eigenlijk heel goed. Sinds de maatregelen die de
visionaire Rector Magnificus van de UT Harry van den Kroonenberg nam, begin
jaren tachtig, is een cultuur ontstaan van samenwerking met bedrijven en
jonge starters. Dat heeft geleid tot een mooie groep actoren die het
dagelijks waarmaken: het BTC-gebouw voor jonge bedrijven aan de
Hengelosestraat tegenover de UT, het eerder genoemde Nikos Instituut en de
Technologie Kring Twente, een vereniging van 180 kennisintensieve bedrijven
en vele anderen.
Een prachtige basis en cultuur van samenwerking
die Twente in de afgelopen 25 jaren heeft ontwikkeld en die tot zo'n 700
nieuwe bedrijven heeft geleid, waaronder 10% van Neerlands snelst groeiende
technologiebedrijven. Op die basis kunnen we verder. Het combineert de
kwaliteit van de universiteit en de ondernemers met een krachtige
ondernemende inzet.
Overigens zijn deze houding en ervaring niet
beperkt tot de UT. Ook de andere kennisinstellingen hebben succes, met een
bijzondere positie voor Saxion, dat een enorme productie van mooie bedrijven
telt.
Wat we hier in Twente extra toevoegen aan kwaliteit en
ondernemerschap is goede samenwerking tussen de partijen die het waar moeten
maken: ondernemers, onderzoek, onderwijs en overheden. Ik kom over de hele
wereld en kan daarbij vaak kijken in de keuken van dit soort regionale
clusters. Als een klein broertje van Gordon Ramsay mag ik soms adviseren
over de plannen. En wat me opvalt: er zijn maar heel weinig plaatsen waar
kennisinstellingen, ondernemers en overheden zo intensief met elkaar
samenwerken, gezamenlijke doelen formuleren en de schouders er zo stevig
onder zetten als hier. Daarbij worden gezamenlijk risico's genomen, zoals
dat altijd is bij ondernemerschap en innovatie. Ik zie dat bijvoorbeeld bij
het Innovatie Platform Twente en rond de grote projecten als WTC en de
Luchthaven. Ik zie het ook in de verbinding met de andere Oost-Nederlandse
kenniskernen Nijmegen en Wageningen. Ik zie het zeker ook bij ons eigen
Kennispark wat ik sinds twee jaar mag leiden.
Maken we als Twente
een kans om onze regionale economie steviger op innovatie te baseren? Mijn
mening is: als wij dat niet kunnen, wie dan wel? We hebben een geweldige
ervaring met goede resultaten en de agenda voor de toekomst hebben we
behoorlijk scherp. We weten waar we nog aan moeten werken, en daar wordt
snel geleerd, ook dat valt op. Het belangrijkste risico dat we lopen is dat
we verdeeld raken of het doel uit het oog verliezen.
Net als het
opzetten van een restaurant of een bedrijf, is onze regionale economie een
competitie met anderen. Het talent en de bedrijven gaan zich vestigen waar
het gebeurt, waar de kansen voor hun ontwikkeling het beste zijn. Ik merk
dat we daar een speler van formaat worden. En dan hebben we nog die ene
troefkaart in handen: ons mooie Twente, geen betere plek om te wonen en
werken.
- auteur is directeur van het Kennispark
Twente.
