Kernbomparanoia zet reputatie van Universiteit Twente op het spel

Het is me nog niet gelukt er helemaal hoogte van te krijgen: die rare beslissing van de Universiteit Twente om geen studenten uit Iran meer toe te laten. De ayatollahs in dat land mogen geen kernbom maken en dus blijft de UT gesloten voor Iraniërs die toegepaste onderwijskunde willen komen studeren, of informatica, of bedrijfskunde. Elke Iraniër kan immers vol zitten met kwade bedoelingen.

Het is wellicht als volgt gegaan in Enschede. Op een namiddag in december zaten de leden van het College van Bestuur van de universiteit net gemoedelijk samen aan een Twents kruidenbittertje, toen er een ijverige stafmedewerker kwam binnenlopen. Er moest voor kerst nog iets gebeuren met een brief van de ministers Plasterk en Verhagen. In die brief ging het om de uitvoering van een resolutie van de VN-Veiligheidsraad. Volgens de ministers van Onderwijs en Buitenlandse Zaken betekende dit dat alle universiteiten en hogescholen in Nederland moeten helpen verhinderen dat Iraniërs er met onze nucleaire kennis vandoor gaan.

Nu is UT-collegevoorzitter Anne Flierman iemand die Den Haag hoog heeft, dus daarvoor wilde hij zijn kruidenbittertje wel even opzij zetten. Bovendien, zal Flierman hebben gedacht, Twente ligt helemaal in het oosten en dat is toch gauw dichter bij Iran dan de andere universiteiten in Nederland. En zo liet de Universiteit Twente zich strikken voor een spelletje paranoia in een kwestie die eigenlijk alleen maar symbolische betekenis heeft. Vooral met reputatieschade voor de Twentse universiteit.

Het is troebel en eigenlijk ook laf van twee ministers om de verantwoordelijkheid voor dit soort zaken bij de universiteiten te leggen. Dat brievengeklets over waakzaamheid en alertheid tegen studerende nucleaire kennisspionnen uit Iran is net zo'n onzin als die tv-spotjes over de 'tweehonderdduizend professionals die allemaal samenwerken tegen terrorisme'. Ik schijn als docent zo'n terrorismebestrijder te zijn en wellicht u ook wel. Maar als ministers het lef ontberen beslissingen over dit soort vermeend strategische zaken te nemen, dan hoeft een universiteit zichzelf toch nog niet voor schut te zetten? Er had ook een brief terug naar de ministers kunnen gaan: " Amices, wij respecteren uw intenties, maar de Universiteit Twente levert geen nucleaire knutselpakketten en verder staan wij voor de academische vrijheid." Zo'n brief kwam er niet.

Bij deze hele kwestie gaat het om enkele studenten. Toch kunnen juist dit soort kleine gevallen tekenend zijn. Stafmedewerkers van het universiteitsbestuur maken grote plannen en houden secuur de post uit Den Haag in de gaten. Faculteitsdecanen toveren in hun eigen wereld visioenen over immer toenemende stromen studenten vol onderwijsavontuur. En een collegevoorzitter spreekt in zijn nieuwjaarstoespraak van een 'battle for brains', een strijd om talent die steeds internationaler wordt. Allemaal indrukwekkend, alleen verbleekt het snel als in de praktijk niet duidelijk blijkt waar de universiteit eigenlijk voor staat.

Ik krijg er geen hoogte van. Er is aan de Universiteit Twente de laatste jaren stevig bezuinigd, zo stevig dat er nu juist een begrotingsoverschot bestaat. Faculteiten krijgen te horen dat er geld moet worden uitgegeven. Dit is een vreemde manier van balanceren die de schijn wekt van krampachtig bestuur. Als dit met de principes van academische vrijheid ook zo gaat, zoals in het geval van de onwelkome Iraanse studenten, dan zal het nog lastig worden om zoveel internationaal talent naar Twente te halen als in de plannen wordt voorgesteld. Ik ben er dus niet zeker van dat de kwestie rond de Iraanse studenten in Twente op zichzelf staat.

Sorteer reacties

Reageren

Naam: E-mail: Reactie:

Als u op versturen klikt gaat u akkoord met de gebruiksvoorwaarden.